Oficjalny serwis internetowy Miasta Dynów
     Niedziela, 20 Wrzesień 2020r. imieniny: Eustachego, Faustyny, Renaty
Strona główna Kontakt Mapa Strony

Zabytkowy dworzec kolejki wąskotorowej

Zabytkowy dworzec kolejki wąskotorowej na linii Przeworsk – Dynów wraz z budynkiem administracyjnym, magazynem spedycji kolejowej, budynkiem wagi kolejowej, urządzeniami sygnalizacyjnymi i torowiskiem oraz lokomotywą z końca XIX wieku

 

Koncepcja budowy kolei powstała w okresie cesarstwa austro-węgierskiego, a staranie o rozpoczęcie budowy kolei zapoczątkowali ówcześni właściciele ziemscy w 1894 r. hrabiowie  Scypior z Łopuszki Wielkiej i Skrzyński z Bachórza. Po zbudowaniu przez księcia Lubomirskiego w Przeworsku cukrowni "Przeworsk" zasadniczym celem funkcjonowania kolei było dostarczanie buraków do cukrowni oraz przewóz z ziemi brzozowskiej płodów rolnych, drewna, żwiru i kamienia. Rozpoczęcie budowy kolei nastąpiło w 1900 r. W pierwszej kolejności oddano do użytku 44 km linii oraz 6 budynków stacyjnych i mieszkalnych, a także warsztaty w Przeworsku. Całkowite oddanie do eksploatacji i oficjalne otwarcie całej 46 km linii wraz z budynkami i parowozownią zwrotną w Dynowie nastąpiło w 1904 r.


Pierwszym właścicielem kolei było Małopolskie Towarzystwo SA we Lwowie, a po pierwszej wojnie światowej kolej przejęła PKP. Linia kolei bierze początek na styku z koleją normalnotorową w Przeworsku i przebiega piękną doliną rzeki Mleczki przecinając ją w trzech miejscach oraz Pogórza Dynowskiego do malowniczej doliny Sanu. Ziemia Przeworska z Pogórzem Dynowskim połączona jest tunelem o długości 602 m, znajdującym się pod 30 m warstwą ziemi. Tunel znajduje się w miejscowości Szklary.


Zespół stacji kolejowej w Dynowie składa się z budynku dworca (1887 r.), budynku dawnego zarządu kolei wąskotorowej (1887 r. – obecnie budynek mieszkalny), magazynu, zieleni zachowanej w obrębie stacji (szpaler lip), urządzeń technicznych oraz współcześnie wybudowanej lokomotywowni. Przylegający od południa parterowy budynek mieszczący poczekalnię posiada od strony torów podcień wsparty na trzech ozdobnych, drewnianych słupach.


Kolejka Wąskotorowa Mały Expres Pogórzanin kursująca na trasie  Przeworsk - Dynów jest jedną z zaledwie kilku obecnie czynnych w Polsce kolei wąskotorowych. Wycieczka tą niezwykłą ciuchcią umożliwia poznanie działającego od ponad 100 lat systemu kolejowego. Dworzec  w Dynowie jest najbardziej reprezentacyjnym budynkiem stacyjnym na całej trasie kolejki, wzbogaconym dodatkowo w zabytkową lokomotywę.


W 1991 roku Przeworska Kolej Dojazdowa została wpisana do rejestru zabytków.