Oficjalny serwis internetowy Miasta Dynów
     Niedziela, 20 Wrzesień 2020r. imieniny: Eustachego, Faustyny, Renaty
Strona główna Kontakt Mapa Strony

Ziemne fortyfikacje miejskie i zamkowe

Ziemne fortyfikacje miejskie i zamkowe

 

Miasto Dynów powstało w miejscu posiadającym naturalne wały obronne.

Pierwsze umocnienia powstały zapewne w końcu XIV lub na początku XV wieku. W tym czasie istniał też zamek zbudowany prawdopodobnie przez Piotra Lunaka Kmitę po 1409 roku.


System obronny Dynowa składał się od czasów średniowiecza z wału drewniano – ziemnego, parkanów i dwóch bram – południowej zwanej Węgierską lub Sanocką oraz północnej, czyli Zamkowej.  Północna brama znajdowała się koło zamku, stąd pochodziła jej nazwa - Brama Zamkowa. Prawdopodobnie poprzez most nad fosą połączona była z bramą w fortyfikacjach zamkowych, które jednocześnie zapewniały bramie miejskiej obronę flankową. Przez Bramę Zamkową prowadził wyjazd w kierunku Dubiecka i Przemyśla. Południowy wyjazd z miasta prowadził przez Bramę Węgierską. Jej lokalizacja w XV wieku nie jest ustalona. Miasto z  przedmieściem Zabramie łączył most nad jarem - fosą.

 

Od północnego wschodu przy wysokiej skarpie dodatkowym uzupełnieniem  zespołu obronnego był warowny kościół parafialny pw. św. Wawrzyńca oraz do XVII wieku wspomniany już zamek.
Istnieje przypuszczenie, że zamek zniszczony został w czasie najazdu Rakoczego w 1657 r., budowla ta nie została już później odbudowana. Obronna rezydencja dziedziców dóbr dynowskich znajdowała  się na wysuniętym na północ cyplu wzgórza.


W czasach nowożytnych były tu prowadzone prace fortyfikacyjne, które doprowadziły do niwelacji terenu i zniszczenia ewentualnych pozostałości warowni. W badaniach powierzchniowych prowadzonych w latach 1973-1974 znaleziono tylko skorupy datowane na średniowiecze. Obecnie jedyną pozostałością po zamku jest nazwa ulicy prowadzącej na cypel - Zamkowa.
 W XV wieku fortyfikacje przebiegały od strony wschodniej krawędzią skarpy, od strony północnej prostą linią - początkowo wzdłuż sztucznego (dziś już nieczytelnego) przekopu oddzielającego zamek od miasta, dalej krawędzią skarpy północnej do kościoła.
Następnie okrążały świątynię i biegły w kierunku południowym wzdłuż obecnej ulicy Mickiewicza, która przebiega w miejscu dawnej fosy. Od punktu położonego na wysokości wylotu obecnej ul. Szkolnej front zachodni łagodnym łukiem przechodził w front południowy, który stanowiła krawędź jaru.

Forty te nie były jednak wystarczającym zabezpieczeniem miasta.
W okresie najazdów tatarskich i szwedzkich w XVII w. miasto i fortyfikacje ulegają zniszczeniu.
W czasie najazdu Rakoczego w 1657 r. miasto wraz z zamkiem ulegają ponownemu zniszczeniu.


W 1663 r. wały i parkany zostały odbudowane.
Wiek XVIII rozpoczyna się najazdem szwedzkim i pożarem miasta. Od tego czasu fortyfikacje miejskie nie konserwowane stopniowo niszczeją. Do ostatniej ćwierci XVIII wieku istnieją bramy miejskie, które rozebrano w związku z budową gościńca z Przemyśla do Sanoka. Obronna wieża-dzwonnica, która już w 1775 roku groziła zawaleniem, została rozebrana w XVIII wieku.
 W XIX wieku istnieją jeszcze prawie w komplecie wały i fosy, które jednak z biegiem czasu są stopniowo niwelowane.


Do dnia dzisiejszego zachowane są skarpy frontu południowego - wzdłuż ul. Łaziennej, frontu wschodniego - wzdłuż ul. Podwale, frontu północnego - taras zamkowy, basteja oraz kurtyna do narożnika przy kościele. Zachowana jest też szyja bramy Zamkowej.